تنها برزیل بیش از ایتالیا قهرمان جام جهانی شده است. در ادامه، نگاهی داریم به اینکه ایتالیا چگونه هر چهار عنوان قهرمانی خود را به دست آورد.
فهرست قهرمانیهای ایتالیا در جام جهانی
- قهرمان جام جهانی ۱۹۳۴ در ایتالیا
- قهرمان جام جهانی ۱۹۳۸ در فرانسه
- قهرمان جام جهانی ۱۹۸۲ در اسپانیا
- قهرمان جام جهانی ۲۰۰۶ در آلمان
جام جهانی ۱۹۳۴
نخستین قهرمانی اروپا در جام جهانی
جام جهانی ۱۹۳۴ نخستین دورهای بود که در اروپا برگزار شد و میزبانی آن به ایتالیا رسید. با این حال، ایتالیا نیز مانند سایر تیمها مجبور بود برای حضور در مسابقات خانگی خود از مرحله انتخابی عبور کند.
اروگوئه، قهرمان جام جهانی ۱۹۳۰، در این رقابتها حضور نداشت. این کشور از اینکه بسیاری از تیمهای اروپایی چهار سال قبل برای حضور در جام جهانی ۱۹۳۰ به آمریکای جنوبی سفر نکرده بودند، ناراضی بود. همچنین چهار تیم عضو بریتانیا نیز پس از استعفا از فیفا در سال ۱۹۲۸ دیگر عضو این نهاد نبودند و در مسابقات شرکت نکردند.
بنیتو موسولینی، نخستوزیر وقت ایتالیا، اصرار زیادی داشت که تیم ملی کشورش در خانه قهرمان شود و آتزوری نیز این خواسته را عملی کرد؛ آنها در دیدار نهایی با نتیجه ۲ بر ۱ چکسلواکی را شکست دادند.
رقابتهای جام جهانی ۱۹۳۴ بهصورت حذفی مستقیم برگزار شد و شامل مرحله یکهشتم نهایی، یکچهارم نهایی، نیمهنهایی، دیدار ردهبندی و فینال بود. این دوره با تنها ۱۷ مسابقه، همچنان کمتعدادترین بازیها را در تاریخ جام جهانی دارد.
پنج مسابقه از این ۱۷ بازی متعلق به ایتالیا بود؛ زیرا دیدار مرحله یکچهارم نهایی این تیم مقابل اسپانیا پس از تساوی، روز بعد تکرار شد و با گل جوزپه مئاتزا، اسطوره آتزوری،، به سود ایتالیا پایان یافت.
ایتالیا نخستین مسابقه خود در جام جهانی ۱۹۳۴ را با پیروزی پرگل ۷ بر ۱ مقابل آمریکا پشت سر گذاشت. این مسابقه همچنان تنها دیدار تاریخ جام جهانی است که ایتالیا در آن بیش از چهار گل به ثمر رسانده است.
پس از پیروزی یک بر صفر مقابل اسپانیا در بازی تکراری، ایتالیا در نیمهنهایی نیز با همین نتیجه اتریش را شکست داد. در آن مسابقه، ماتیاس سیندلار، ستاره بزرگ اتریشیها، توسط لوئیس مونتی کاملاً مهار شد. مونتی چهار سال قبل برای آرژانتین در جام جهانی ۱۹۳۰ بازی کرده بود، اما با پیراهن ایتالیا به موفقیت بسیار بیشتری رسید.
مونتی در ادامه همان سال، در دیدار معروف نبرد هایبوری مقابل انگلیس تنها چند دقیقه در زمین دوام آورد؛ زیرا استخوان پایش شکست. انگلیسیها آن مسابقه را «فینال واقعی جام جهانی» مینامیدند و با نتیجه ۳ بر ۲ پیروز شدند؛ پیروزی که تا حد زیادی به این دلیل رقم خورد که ایتالیا تقریباً تمام مسابقه را با ۱۰ بازیکن ادامه داد.
با این حال، فارغ از ادعاهای انگلیسیها، قهرمان واقعی جام جهانی ۱۹۳۴ ایتالیا بود؛ تیمی که در فینال و در گرمای طاقتفرسای شهر رم، پس از وقت اضافه با نتیجه ۲ بر ۱ چکسلواکی را شکست داد.
اروپا نخستین قهرمان جام جهانی خود را شناخت و چهار سال بعد، ایتالیا بار دیگر این موفقیت را تکرار کرد.
جام جهانی ۱۹۳۸
افتخار در آستانه جنگ
ویتوریو پوزو تنها سرمربی تاریخ فوتبال است که دو بار قهرمان جام جهانی شده و دلیل این رکورد، قهرمانی ایتالیا در جام جهانی ۱۹۳۸ است.
ایتالیا نخستین کشوری شد که توانست از عنوان قهرمانی جهان خود دفاع کند؛ افتخاری که پس از آتزوری تنها برزیل موفق به تکرار آن شده است. این تیم بار دیگر مسیر قهرمانی را در قالب رقابتهای حذفی ۱۶ تیمی طی کرد، هرچند پس از انصراف اجباری اتریش بهدلیل الحاق این کشور به آلمان نازی، مسابقات عملاً با حضور ۱۵ تیم برگزار شد.
در این دوره نیز سه مسابقه تکراری برگزار شد؛ چراکه هنوز ضربات پنالتی برای تعیین تیم برنده ابداع نشده بود. چکسلواکی پس از تساوی مقابل هلند، در بازی تکراری به پیروزی رسید و کوبا نیز با غلبه بر رومانی به مرحله بعد صعود کرد. برزیل هم برای حذف چکسلواکی در یکچهارم نهایی به برگزاری مسابقه دوم نیاز داشت.
در همین حال، آلمان در همان مرحله نخست حذف شد؛ اتفاقی که تا جام جهانی ۲۰۱۸ دیگر برای این تیم تکرار نشد.
پاداش کوبا برای صعود به جمع هشت تیم پایانی، شکست سنگین ۸ بر صفر مقابل سوئد بود. این مسابقه همچنان تنها دیدار تاریخ جام جهانی است که در مرحله یکچهارم نهایی یا مراحل بعد از آن، یک تیم هشت گل یا بیشتر دریافت کرده است. این دیدار یکی از پرگلترین مسابقات تاریخ جام جهانی لقب گرفت.
ایتالیا نخستین مسابقه خود را تنها پس از وقت اضافه و با شکست نروژ پشت سر گذاشت و سپس در مرحله یکچهارم نهایی در شهر بوردو به مصاف میزبان، فرانسه، رفت.
دو تیم در ۱۰ دقیقه ابتدایی هر کدام یک گل به ثمر رساندند، اما در نیمه دوم، سیلویو پیولا با دو گل سرنوشت مسابقه را به سود ایتالیا تغییر داد. فرانسه حذف شد و مدافع عنوان قهرمانی راهی نیمهنهایی شد.
ایتالیا در نیمهنهایی با نتیجه ۲ بر ۱ برزیل را شکست داد و به فینالی در پاریس مقابل مجارستان رسید.
در دیدار پایانی، پیولا دو گل دیگر به ثمر رساند و جینو کولاوسی نیز دو بار موفق به گلزنی شد تا ایتالیا با پیروزی ۴ بر ۲ جام قهرمانی را برای دومین دوره متوالی بالای سر ببرد.
ایتالیا که در سال ۱۹۳۴ قهرمان جهان شده بود، پس از این قهرمانی نیز تا سال ۱۹۵۰ عنوان قهرمان جام جهانی را حفظ کرد؛ البته نه بهدلیل نتایجش در زمین مسابقه، بلکه به این دلیل که برگزاری جام جهانی در سالهای جنگ جهانی دوم متوقف شده بود.
جام جهانی ۱۹۸۲
از ناکامی تا قهرمانی
جام جهانی ۱۹۸۲ یکی از خاطرهانگیزترین دورههای این رقابتها بود؛ تورنمنتی که در ورزشگاههای داغ اسپانیا برگزار شد و تیمهایی مانند برزیل، آلمان غربی و فرانسه با برخی از بهترین نسلهای تاریخ خود در آن حضور داشتند.
با این حال، در پایان این رقابتها، این ایتالیا بود که برخلاف پیشبینیها جام قهرمانی را بالای سر برد و پس از ۴۴ سال، سومین عنوان قهرمانی جام جهانی خود را به دست آورد.
به نظر میرسید استراتژی ایتالیا در آن سال این بود که آرام شروع کند و در پایان همه را غافلگیر کند. جام جهانی ۱۹۸۲ آخرین دورهای بود که دو مرحله گروهی داشت و ایتالیا حتی بدون کسب یک پیروزی از مرحله نخست صعود کرد.
آتزوری ابتدا مقابل لهستان به تساوی بدون گل رسید، سپس برابر پرو با نتیجه ۱ بر ۱ متوقف شد و در آخرین مسابقه گروهی نیز برابر کامرون به تساوی ۱ بر ۱ رضایت داد. ایتالیا تنها به لطف گلهای زده بیشتر نسبت به کامرون راهی مرحله بعد شد. در آن مقطع، تقریباً هیچکس این تیم را مدعی اصلی قهرمانی نمیدانست.
پاداش ایتالیا برای صعود، حضور در گروه سهتیمی مرحله دوم در کنار دو غول فوتبال آمریکای جنوبی، یعنی برزیل و آرژانتین بود؛ گروهی که بسیاری آن را یکی از دشوارترین گروههای تاریخ جام جهانی میدانند.
با این حال، تیمی که در مرحله نخست نتوانسته بود هیچ مسابقهای را ببرد، ابتدا آرژانتین را با نتیجه ۲ بر ۱ شکست داد. از سوی دیگر، برزیل نیز آرژانتین را مغلوب کرده بود؛ مسابقهای که در دقایق پایانی آن دیگو مارادونای جوان با دریافت کارت قرمز از زمین اخراج شد.
به این ترتیب، دیدار ایتالیا و برزیل به مسابقهای سرنوشتساز برای تعیین تیم صعودکننده تبدیل شد؛ مسابقهای که امروز از آن بهعنوان یکی از بهترین بازیهای تاریخ جام جهانی یاد میشود.
پائولو روسی خیلی زود ایتالیا را پیش انداخت، اما سوکراتس بازی را به تساوی کشاند. روسی بار دیگر در دقیقه ۲۵ گلزنی کرد تا نتیجه ۲ بر ۱ شود، اما در نیمه دوم فالکائو گل مساوی را به ثمر رساند.
در حالی که تنها ۱۵ دقیقه به پایان مسابقه باقی مانده بود، روسی سومین گل خود را وارد دروازه برزیل کرد تا هتتریکش کامل شود و ایتالیا راهی مرحله بعد شود. این مسابقه، نقطه اوج بازگشت او نیز بود؛ بازیکنی که چند سال قبل بهدلیل پرونده تبانی در مسابقات فوتبال از حضور در میادین محروم شده بود.
اما داستان پائولو روسی هنوز به پایان نرسیده بود.
او در نیمهنهایی هر دو گل ایتالیا را مقابل لهستان به ثمر رساند و سپس در دیدار فینال نیز یک بار دیگر گلزنی کرد تا آتزوری با پیروزی ۳ بر ۱ مقابل آلمان غربی، سومین قهرمانی جهان خود را جشن بگیرد.
روسی علاوه بر قهرمانی در جام جهانی، عنوان آقای گل مسابقات و کفش طلای رقابتها را نیز به دست آورد.
با این قهرمانی، ایتالیا از نظر تعداد جامهای جهانی به برزیل رسید و هر دو سه بار قهرمان جهان شدند. البته آتزوری برای کسب چهارمین قهرمانی باید تا سال ۲۰۰۶ منتظر میماند، در حالی که برزیل پیش از آن تعداد قهرمانیهای خود را به پنج رسانده بود.
جام جهانی ۲۰۰۶
یک قهرمانی با تکیه بر قدرت تیمی
اگر پیش از جام جهانی ۱۹۸۲، نام پائولو روسی با جنجال گره خورده بود، پیش از آغاز جام جهانی ۲۰۰۶ تقریباً کل فوتبال ایتالیا درگیر بحران شده بود.
رسوایی بزرگ کالچوپولی بهتازگی فاش شده بود و برخی از بزرگترین باشگاههای سریآ در آستانه مجازاتهای سنگین قرار داشتند. قرار بود یوونتوس به دسته دوم فوتبال ایتالیا سقوط کند و به نظر میرسید ساختار فوتبال این کشور در حال فروپاشی است.
در چنین شرایطی، جام جهانی به صحنهای تبدیل شد که بازیکنان از سراسر فوتبال ایتالیا متحد شدند و بهترین مرهم ممکن را برای این بحران به ارمغان آوردند؛ قهرمانی جهان.
جام جهانی ۲۰۰۶ یکی از بهترین دورههای تاریخ این رقابتها محسوب میشود. این تورنمنت نخستین حضور لیونل مسی و کریستیانو رونالدو در جام جهانی را رقم زد؛ هر دو نیز موفق به گلزنی شدند. همچنین مسابقاتی فراموشنشدنی مانند نبرد نورنبرگ میان پرتغال و هلند در همین دوره برگزار شد.
ایتالیا در آغاز مسابقات تنها ششمین مدعی قهرمانی به شمار میرفت، اما مرحله گروهی را بدون دردسر پشت سر گذاشت. این تیم ابتدا غنا را ۲ بر صفر شکست داد، سپس با همین نتیجه از سد جمهوری چک گذشت و در دیداری فیزیکی و پربرخورد برابر آمریکا به تساوی ۱ بر ۱ رسید.
در مرحله یکهشتم نهایی، استرالیا حریفی نسبتاً آسان به نظر میرسید، اما ایتالیا تنها با پنالتی فرانچسکو توتی در دقایق پایانی وقتهای اضافه توانست از سد تیم سرسخت استرالیا عبور کند.
توتی یکی از بهترین بازیکنان آن جام بود. او علاوه بر گل سرنوشتساز برابر استرالیا، چهار پاس گل نیز به ثبت رساند.
با نزدیک شدن به مراحل پایانی، ایتالیا در یکچهارم نهایی مقابل اوکراینی قرار گرفت که عملکرد چندان قدرتمندی نداشت و آتزوری با پیروزی ۳ بر صفر راهی نیمهنهایی شد.
در نیمهنهایی، ایتالیاییها باید به مصاف میزبان، آلمان، میرفتند؛ تیمی که با پیشرفت مسابقات عملکرد بهتری پیدا کرده بود و از حمایت پرشور هواداران خود نیز بهره میبرد.
آنچه در ادامه رقم خورد، یکی از بهترین مسابقات تاریخ جام جهانی بود. در حالی که بازی تا واپسین دقایق وقت اضافه بدون گل دنبال میشد و همه منتظر ضربات پنالتی بودند، ایتالیا در فاصلهای کوتاه دو گل به ثمر رساند و راهی نخستین فینال جام جهانی خود از زمان نایبقهرمانی در سال ۱۹۹۴ شد.
فینالی که با ضربه سر زیدان در تاریخ ماندگار شد
فینال جام جهانی ۱۹۹۴ با ضربات پنالتی به پایان رسیده بود و فینال ۲۰۰۶ نیز همین سرنوشت را پیدا کرد؛ با این تفاوت که این بار ایتالیا فاتح میدان بود.
با این حال، دیدار نهایی مقابل فرانسه بیش از هر چیز با ضربه سر جنجالی زینالدین زیدان به مارکو ماتراتزی در ذهن فوتبالدوستان باقی مانده است؛ صحنهای که میلیونها نفر در سراسر جهان آن را تماشا کردند و تنها چند دقیقه پس از پنالتی چیپ و زیبای زیدان در دقیقه هفتم مسابقه رخ داد.
اخراج زیدان باعث شد فرانسه مهمترین بازیکن خود را در ضربات پنالتی در اختیار نداشته باشد.
ایتالیا هر پنج ضربه پنالتی خود را با موفقیت تبدیل به گل کرد، در حالی که فرانسه پس از گل نشدن دومین پنالتیاش توسط دیوید ترزگه مجبور شد منتظر ادامه پنالتیهای باشد.
در نهایت، فابیو گروسو، قهرمان دیدار نیمهنهایی، آخرین ضربه پنالتی را به گل تبدیل کرد تا ایتالیا برای چهارمین بار بر بام فوتبال جهان بایستد.
با این قهرمانی، ایتالیا تنها دومین تیم تاریخ شد که توانسته است چهار بار یا بیشتر فاتح جام جهانی شود؛ افتخاری که بعدها آلمان نیز به آن دست یافت.
