متخصصان ضربه قیچیبرگردان در تاریخ فوتبال
شاید تماشاییترین شیوه برای گلزدن این روش باشد: یک «قیچیبرگردان» بینقص منظرهای است که ارزش دیدن دارد. تلاش برای به گل تبدیل کردن توپی بلند و در حالی که پشت به دروازه هستید، تصمیمی بسیار جسورانه بوده و اجرای درست آن به چالاکی و مهارت استثنایی نیاز دارد.
ترکیب این عوامل که خودشان این حرکت را به اقدامی نادر در فوتبال تبدیل میکنند، همراه با فشاری که برای اجرای آن در لحظات حساس بازی وجود دارد، باعث شده تعجبی نداشته باشد که هواداران تیمهای فوبتال یا این تلاشها را با تشویقهای خود میپذیرند، یا در ناباوری محض به آنچه دیدهاند خیره میمانند. ضربهٔ آکروباتیک خیرهکنندهٔ آلخاندرو گارناچو مقابل اورتون سکوتی سنگین بر گودیسون پارک حاکم کرد، در حالی که قیچی برگردان کریستیانو رونالدو برای رئال مادرید مقابل یوونتوس با ایستادنِ تماشاگران تورینی و تشویق ایستادهٔ برای ستاره رقیب همراه شد.
مهارت منحصربهفرد ضربه قیچی برگردان زدن چنان توانایی ورزشی خارقالعادهای میطلبد و چنان دشوار است که حتی لیونل مسی بزرگ نیز برای نخستینبار در سال ۲۰۲۲ توانست در پاریس سنژرمن چنین گلی بهثمر برساند. بااینحال برخی بازیکنان توانستهاند هنر قیچی برگردان را بهخوبی بیاموزند و چندین بار آن را با موفقیت انجام دهند.
از وین رونی تا رونالدو، در ادامه ده نفر از بهترین متخصصان ضربه قیچی برگردان در تاریخ فوتبال معرفی شدهاند.
۱۰- پیتر کراوچ
دوران حرفهای: ۲۰۱۹-۱۹۹۸
با توجه به اندام بلند و حرکتهای نامتعارفش، شاید انتظار نمیرفت پیتر کراوچ در طول دوران بازیاش اینگونه حرکات آکروباتیکی را انجام دهد. اما ستاره انگلیسی از قد دو متریاش برای انجام دقیق همین کار استفاده میکرد و با پاهای بلندش به توپهایی میرسید که بسیاری قادر به رسیدن به آنها نبودند.
گل کراوچ مقابل گالاتاسرای برای لیورپول شاید نمادینترین گلش از این جنس باشد؛ گلی که با یک قیچی برگردان دیدنی روی ارسال استیو فینن در سال ۲۰۰۶ در آنفیلد بهثمر رساند. او که جانلوکا ویالی را الهامبخش حرکات ژیمناستیکوار خود میدانست، گفته بود که از کودکی تمرین قیچیزدن میکرده و چند ماه بعد همان گل را، این بار مقابل بولتون و البته با توجه و تحسینِ کمتری، اما با همان زیبایی، تکرار کرد.
۹- رامون اونزاگا
دوران حرفهای: ۱۹۲۳- ۱۹۱۲
رامون اونزاگا نامی نیست که بسیاری با آن آشنا باشند، اما برخی معتقدند او نخستین بازیکن تاریخ بوده که از ضربه قیچی برگردان در فوتبال استفاده کرده، یا دستکم نخستین کسی که آن را بهشکل چشمگیر اجرا کرده است. او در سال ۱۹۱۴ و زمانی که برای تیم باشگاهیاش در شیلی بازی میکرد، با پریدن به هوا و رسیدن به توپی که پشت سرش ارسال شده بود و تغییر مسیر آن بهسوی دروازه، تماشاگران ورزشگاه المورو در تالکاوانو را بهتزده کرد.
او این حرکت را در چندین مسابقه کوپا آمریکا نیز برای شیلی تکرار کرد. این حرکت ابتدا «چورِرا» (Chorera) نام گرفت، بهافتخار باشگاهی که اونزاگا نخستین قیچی خود را در آن زد، و سپس توسط رسانههای آرژانتینی «لا چیلِنا» (la Chilena) نامیده شد. اینکه اونزاگا بنیانگذار ضربه قیچی برگردان و احتمالاً نخستین فردی در تاریخ باشد که به فکر انجام چنین حرکت عجیب و خارقالعادهای افتاد، بدون شک برای حضور او در این فهرست کافی است.
۸- وین رونی
دوران حرفهای: ۲۰۲۱–۲۰۰۲
شاید وین رونی انجام دهنده نمادینترین قیچیبرگردان در تاریخ لیگ برتر و یکی از نمادینترین گلها بهطور کلی در تاریخ فوتبال باشد و همین برای قرار گرفتن ستاره سابق تیم ملی انگلیس و منچستر یونایتد در میان متخصصان قیچیبرگردان کافی است. وقتی دربی منچستر در فصل ۲۰۱۱ در اولدترافورد با نتیجه ۱–۱ دنبال میشد و عنوان قهرمانی در حال از دست رفتن برای شیاطین سرخ بود، رونی با پایانی خارقالعاده از راه رسید؛ او بدنش را بهسرعت برای ضربه به توپ تنظیم کرد تا سانتر منحرفشدهٔ نانی را با قدرت و دقت به گل تبدیل کند.
آیا او توانست این کار را در یک مسابقه مهمتر تکرار کند؟ شاید نه، اما چند بار به آن نزدیک شد و اهمیت همان گل به سیتی در تاریخ قیچیبرگردانها باعث میشود که حضورش در این فهرست کاملاً شایسته باشد.
۷- کارلو پارولا
دوران حرفهای: ۱۹۵۵–۱۹۳۹
مانند اونزاگا، کارلو پارولا نامی نیست که بسیاری با آن آشنا باشند، زیرا در دورانی بسیار قدیمی فوتبال بازی میکرد. بااینحال، وقتی لقبش عملاً «سینیور رووسچیاتا» به معنای «آقای قیچیبرگردان» بوده، نادیده گرفتن او در این فهرست بیاحترامی است.
اونزاگا شاید مبدع ضربه قیچیبرگردان باشد، اما پارولا کسی بود که این حرکت را در دوران (کمی) مدرنتر محبوب کرد. چابکی بالای او باعث شده بود در دهه ۱۹۴۰ بارها و بارها بتواند چنین ضربات خیرهکنندهای را با موفقیت اجرا کند؛ حرکاتی که ایتالیاییها اختراع آن را به او نسبت میدهند؛ هرچند شیلیاییها این ادعا را نمیپذیرند.
میراث پارولا در قیچیبرگردان حتی به فرهنگ فوتبالی امروز نیز رسیده است؛ جایی که گروه «پانینی» بیش از سی سال از تصویر او در حال اجرای یک قیچیبرگردان بهعنوان لوگوی رسمی خود استفاده کرده است.
۶- گرت بیل
دوران حرفهای: ۲۰۲۳–۲۰۰۶
همانند رونی، تعداد قیچیبرگردانهای گرت بیل زیاد نیست، اما او خالق شاید بهترین و نمادینترین گلِ این دسته در تاریخ باشد و شاید مهمترین گل تاریخ فینال لیگ قهرمانان. هنگامی که لیورپول و رئال مادرید در فینال ۲۰۱۸ در کییف در آستانه رفتن به ضربات پنالتی بودند، بیل به هوا بلند شد و توپ را بهشکلی بینقص از کنار دستان کشیدهٔ لوریس کاریوس به درون دروازه لیورپولیها فرستاد.
چه زمانبندی بینقصی برای چنین ضربهای! استادیوم به شور آمد و بیل لحظهای شایسته یک ساختن مجسمه برای رئال مادرید رقم زد. حرکتی جسورانه که هم توانایی بدنی خارقالعاده و هم کیفیت تکنیکی بینظیری میطلبید؛ لحظهای که در هر بحثی درباره قیچیبرگردان باید به آن اشاره شود.
بیل یک گل قیچیبرگردان شگفتانگیز دیگر نیز در دوران حضورش در رئال مادرید مقابل ویارئال بهثمر رسانده است که جایگاه او بهعنوان متخصص این حرکت را تقویت میکند، اما آن گل هرگز به اندازهٔ شاهکارش در آن شب در اوکراین قابلمقایسه نیست.
۵- دیگو مارادونا
دوران حرفهای: ۱۹۹۷–۱۹۷۶
کوچکاندام و ریزنقش، دیگو مارادونا نوع متفاوتی از متخصص قیچیبرگردان بود؛ متفاوت از الگوی کلاسیک بازیکنانی که در این حوزه میدرخشیدند. در حالیکه اکثر آنها با تکیه بر قدرت بدنی و جثهشان خود را برای رسیدن به پاسهای بلند به هوا پرتاب میکردند، اسطوره آرژانتینی با استفاده از چابکی، قدرت جدا شدن و انعطافپذیریاش، ضربات آکروباتیکی را در فضاهای کوچک و موقعیتهای پیچیده خلق میکرد.
اگرچه تعداد گلهای دقیق او از نظر تعداد قیچیبرگردانها مستند نشده، اما مارادونا در کتاب «فوتبال برای مبتدیها» نوشته مایکل لوئیس، یکی از برجستهترین اجراکنندگان این تکنیک در چند دهه پایانی قرن بیستم معرفی شده است. مارادونا همچنین شاید نمادینترین پاس آکروباتیک تاریخ را نیز ثبت کرده است؛ پاسی که در بازی برای ناپولی مقابل باری در فصل ۹۰–۱۹۸۹ ثبت کرد.
۴- پله
دوران حرفهای: ۱۹۷۷-۱۹۵۶
نام پله نیز در کتاب لوئیس بهعنوان یکی از پیشگامان تأثیرگذار ضربه قیچیبرگردان ذکر شده است. او در زندگینامه خود نوشته که از این موضوع متأسف است که تنها «سه یا چهار» مورد از ۱,۲۸۳ گل دوران حرفهایاش با قیچیبرگردان بهثمر رسیدهاند. البته همین آمار، ۹۹.۹ درصد فوتبالیستهایی که تاکنون زیستهاند را پشت سر پله قرار داده و بهتنهایی جایگاهی کاملاً محترم برای او در این فهرست تضمین میکند.
مشابه مارادونا، پله نیز فوتبالیستی بلندقد نبود و بنابراین بیشتر تلاشهای او برای زدن قیچیبرگردان به استفاده از فضاهای کوچک مربوط میشد تا پروازهای بلند و زدن ضربهای کوبنده. امروز افراد کمی میتوانند ادعا کنند که بهترین دوران پله را با چشم دیدهاند؛ هرچند او یکی از بهترین فوتبالیستهای تاریخ است. بنابراین ارزیابی اینکه دقیقاً تا چه اندازه متخصص این حرکت بوده دشوار است، اما او بهاندازهای قیچیبرگردان زده که ویدیویی دو دقیقهای از حرکات ژیمناستیکگونهاش وجود دارد و همین خودش نشاندهندهٔ همهچیز است.
۳- هوگو سانچز
دوران حرفهای: ۱۹۹۷–۱۹۷۶
با سابقهای در ژیمناستیک، هوگو سانچز، مهاجم سابق رئال مادرید، از چهار سالگی شروع به کار روی قیچیبرگردان کرد. او که در نهایت بهعنوان نماد ضربات آکروباتیک شناخته شد، این حرکت را به ویژگی تعیینکننده دوران حرفهای درخشانش تبدیل کرد.
سانچز مکزیکی که تعداد زیادی گل قیچیبرگردان به ثمر رساند، نسخهای ظریف و چشمنواز از این ضربه را تبدیل به امضای شخصی خود کرد. تمایل او به نمایش تواناییهای ویژهاش و عشق به حرکات نمایشی، باعث شد که سانچز به یکی از استادان بیچونوچرای ضربه قیچیبرگردان تبدیل شود.
گفته میشود ژیمناستیک کار کردن در دوران کودکی نقش مهمی در توسعه این مهارتها در این بازیکن ایفا کرده است و همین پرسشی را ایجاد میکند: چرا مهاجمان بیشتری برای رسیدن به چنین مهارتهایی، در کنار فوتبال، این ورزش را تمرین نمیکنند؟
۲- زلاتان ابراهیموویچ
دوران حرفهای: ۲۰۲۳–۱۹۹۹
یک پدیده منحصربفرد از لحاظ فیزیک. قد و قدرت بدنی زلاتان ابراهیموویچ باعث میشد قادر باشد گلهای آکروباتیکی خارج از عرف فوتبال بهثمر برساند. این مسئله در ضربهٔ قیچی برگردان او در سال ۲۰۱۲ در مسابقه بین تیمهای سوئد و انگلیس، که جایزه پوشکاش فیفا را برایش به ارمغان آورد کاملاً مشهود بود؛ گلی که شاید بهترین گل قیچیبرگردان تاریخ فوتبال باشد.
معمولاً قیچیبرگردانها در محدوده نزدیک به دروازه زده میشوند. تولید قدرت کافی برای رساندن ضربات اینچنینی به تور، در حالیکه در میانهٔ هوا هستید، پشت به دروازه، در حالی که بدنتان نامتعادل است و چندین متر بیرون محوطه جریمه قرار دارید، تقریباً بیسابقه است. اما ابراهیموویچ این کار غیرممکن را با آن گل متمایزش مقابل سهشیرها انجام داد.
۱- کریستیانو رونالدو
دوران حرفهای: ۲۰۰۲-تاکنون
مردی که به خلق لحظات شگفتانگیز در دنیای فوتبال مشهور است. گل قیچیبرگردان باورنکردنی رونالدو مقابل یوونتوس در سال ۲۰۱۸ یکی از بهیادماندنیترین گلهای از این نوع و تاریخ لیگ قهرمانان اروپاست. با توجه به توانایی خارقالعاده رونالدو در بازی هوایی، همراه با پرشی حیرتانگیز، طبیعی است که این توانایی به حوزه حرکات آکروباتیک نیز منتقل شود.
دستاوردهای ستاره پرتغالی در قیچیبرگردان قطعاً محدود به آن ضربه مقابل بیانکونری نیست. ستارهٔ پیشین منچستریونایتد در واقع مجموعهای گسترده از گلهای اینچنینی دارد، بهطوریکه بر اساس برآورد Bicycle Potential، او در طول دوران حرفهای مشهورش بیش از ۲۵ گل قیچیبرگردان به ثمر رسانده است و آخرینِ آن را در نوامبر ۲۰۲۵ برای النصر رقم خورد. این عدد بسیار حیرتانگیز است زیرا اکثر بازیکنانی که چنین گلهایی در کارنامه خود دارند، در بهترین حالت تنها یک یا دو گل استثنایی از این نوع به ثمر رساندهاند.
گردآوری: کولاک
شما چه نظری دارید؟ دیدگاه خود را در سایت کولاک بنویسید.
