هشدار قرآن به نیکوکاران؛ صدقهتان را با منت و آزار باطل نکنید

صدقه از سفارشهای مؤکد اسلام است و برای آن حد و اندازهای تعیین نشده تا هرکس به اندازه توان خود در این کار خیر سهیم باشد. با این حال، قرآن کریم هشدار میدهد که ارزش این عمل نیک با منت گذاشتن، آزار نیازمندان یا خودنمایی از بین میرود؛ از همین رو، آیات و روایات بر صدقه پنهانی، حفظ کرامت نیازمندان و اخلاص در انفاق تأکید ویژه دارند.
به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، در دین اسلام و برخی از روایات اسلامی و دین وارد شده که صدقه دادن مستحب است.
تمام اقسام صدقه خوب است، چه در شب باشد یا در روز؛ چه پنهان باشد و چه آشکارا، امّا در آیات و روایات به صدقه دادن در پنهانی سفارش شده است، زیرا اولا این عمل عبادی، مصون از ریا است و ثانیاً شخص مستمند دیگر مورد خجلت واقع نمی شود.
صدقات خود را با منت گذاشتن باطل نکنیم
در دین اسلام و برخی از روایات اسلامی و دین وارد شده که صدقه دادن مستحب است، حتی برای آن مقداری تعیین نشده تا هرکس به اندازه توانش این کار را انجام دهد و می تواند با اندک چیزی به این دستور الهی عمل کند. این عمل اختصاص به اغنیا ندارد، بلکه از هر غنی و فقیر شایسته است.
صدقه پنهانی
البته تمام اقسام صدقه خوب است، چه در شب باشد یا در روز؛ چه پنهان باشد و چه آشکارا، امّا در آیات و روایات به صدقه دادن در پنهانی سفارش شده است، زیرا اولا این عمل عبادی، مصون از ریا است و ثانیاً شخص مستمند دیگر مورد خجلت واقع نمی شود.
آیات قرآن در موارد متعدّدی به این امر اشاره کرده، در سوره بقره می فرماید: (اَلَّذینَ یُنْفِقُونَ اَمْوالَهُمْ بِالَّیْلِ وَالنَّهار سِرّاً وَ عَلانِیهً فَلَهُمْ اَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْ وَ لا خَوفٌ عَلَیْهِم وَ لا هَمْ یَحْزَنوُنَ) ; آنها که اموال خود را به هنگام شب و روز، پنهان و آشکار، انفاق می کنند، مزدشان نزد پروردگارشان محفوظ است و ترسی بر آنها نیست و غمگین هم نمی شوند. (بقره (۲)، آیه ۲۷۴)
در احادیث بسیاری آمده که آیه فوق درباره علی (علیه السلام) نازل شده است، زیرا آن حضرت دِرهمی در شب، و درهمی در روز، و درهمی آشکارا، و درهمی در نهان انفاق می کرد. (تفسیر صافی، ج. ۱، ذیل آیه شریفه، ص. ۳۰۱)
و امام باقر (علیه السلام) نیز فرمودند: نیکی و صدقه پنهانی فقر را از بین می برد. (الکافی، ج. ۴، ص. ۲)
( روزی شخصی درب خانه امام حسین(ع) را زدند و حضرت سوال کردند چه کسی درب می زند،شخص پاسخ داد من سائل هستم.حضرت رفتند و مقداری پول آوردند و به مقداری که دست از درب عبور کند پول را به فقیر دادند و آن فقیر مجددا درب زد و گفت درب را باز کنید من می خواهم شما را ببینم،امام حسین پاسخ دادند: من نمی خواهم شما من را ببینید زیرا این ممکن است روزی که وضع مالی ات بهبود یافت خود را مدیون من ببینی و زیر منت رفته باشی و من دوست ندارم این اتفاق بیفتد.)
خداوند متعال در قرآن میفرماید:
لَا تُبْطِلُوا صَدَقَتِکُم بِٱلْمَنِّ وَٱلْأَذَی بقره/۲۶۴
بخششهای خود را با منت و آزار، باطل نسازید!
حکایت
مرد نیکوکاری در حال نشاط و خوشحالی خدمت امام جواد علیهالسلام رسید. حضرت فرمود: چه خبر است چنین مسرور و خوشحالی؟ عرض کرد: فرزند رسول خدا! از پدر شما شنیدم که میفرمود: بهترین روز شادی انسان روزی است که خداوند توفیق انجام کارهای نیک و خیرات و احسان به او دهد و او را در حل مشکلات برادران دینی موفق بدارد. امروز نیازمندانی از جاهای مختلف به من مراجعه کردند و به خواست خداوند گرفتاریهایشان حل شد و نیاز ده نفر از نیازمندان را برطرف کردم، بدینجهت چنین شادی به من دست داده است.
امام جواد علیهالسلام فرمود: به جانم سوگند، شایسته است چنین شاد و خوشحال باشی! بهشرط اینکه اعمالت را ضایع نکرده و در آینده باطل نکنی.
سپس امام علیهالسلام فرمود:
یا ایها الذین آمنوا لاتبطلوا صدقاتکم بالمن و الاذی
ای کسانی که ایمان آوردهاید، اعمال نیک خود را با منت نهادن و اذیت کردن باطل نکنید.
همانطور که ثواب بسیاری برای صدقه دادن نوشته شده اما توصیه شده که این کار به دور از هرگونه خود نمایی و ریا انجام شود و بهتر است این کار در خفی صورت بگیرد چرا که شخص مستمند در خفی خجل نمی شود و قرآن می گوید صدقات خود را با منت گذاشتن باطل نکنید.
منبع:بیتوته



