ضعف خطرناک در اقتصاد هوش مصنوعی پس از جنگ با ایران آشکار شد

به گزارش سایت طلا، ایران با قدرت آتش قابل توجه، منافع آمریکا در کشورهای حاشیه خلیج فارس از جمله پالایشگاهها، صادرات نفت و جاذبههای گردشگری هدف قرار داده و ویرانی اقتصادی را به آمریکا، کشورهای خلیج فارس و کشورهایی که با آنها تجارت میکنند، تحمیل کرده است.
اکنون مراکز داده، که فناوری بسیار مهم برای آینده اقتصاد جهانی را تقویت میکنند، به هدف تبدیل میشوند. ایران چندین مرکز داده که آمریکا نقش پررنگی در آن دارد را در کشورهای همسایه خود را بمباران کرده است و آمریکا با حمله به یکی از مراکز داده ایران پاسخ داده است.
مراکز داده مدتهاست که اهداف حملات سایبری بودهاند، اما حملات فیزیکی مختص سال ۲۰۲۶ هستند. این یک محاسبه برای دولتهایی است که هوش مصنوعی را برای امنیت ملی و رشد اقتصادی خود حیاتی میدانند – و برای صنعتی که تمام تلاش خود را برای ساخت مراکز داده گرانقیمت در سراسر کره زمین کرده است.
جبههای جدید در جنگ
ایران و ایالات متحده حداقل به پنج مرکز داده در منطقه خلیج فارس حمله کردهاند، از جمله حمله موشکی دوم ایران به یک مرکز داده آمازون در بحرین در اواخر ماه گذشته. آمازون از اظهار نظر خودداری کرد، اما داشبورد خدمات وب آمازون آن از زمان حمله اولیه در ۳۰ آوریل به مرکز داده، اختلال در منطقه را نشان داده است و تصاویر ماهوارهای خسارت گستردهای به تأسیسات AWS را نشان میدهد.
در روزهای اولیه جنگ، ایران به روشنی اعلام کرد که مراکز داده را به عنوان اهداف نظامی موجه میبیند. سپاه پاسداران فهرستی از ۲۹ هدف فناوری منطقهای که قصد حمله به آنها را داشت، از جمله سایتهای متعلق به آمازون، گوگل، مایکروسافت، انویدیا و پالانتیر، منتشر کرد.
ایران در یک پست تلگرامی پس از حمله ۲۱ ژوئیه به مرکز داده آمازون، اعلام کرد که دوباره به این مرکز حمله کرده است، زیرا آمازون یک ارائه دهنده خدمات ابری برای تلاشهای اطلاعاتی نظامی ایالات متحده است. آمازون قراردادهای متعددی با دولت آمریکا دارد، از جمله بخشی از پروژه ۹ میلیارد دلاری «قابلیت ابری مشترک جنگاوری». گوگل، مایکروسافت و اوراکل نیز بخشی از این پروژه هستند.
مراکز داده این منطقه نه تنها برای ارتش و صنایع هوش مصنوعی ایالات متحده، بلکه برای منطقه خلیج فارس نیز مهم هستند، منطقهای که خود را به عنوان سومین قطب جهانی هوش مصنوعی، در کنار ایالات متحده و چین، تصور میکرد. عربستان سعودی بخش قابل توجهی از صندوق ثروت ملی ۱ تریلیون دلاری خود را به هوش مصنوعی اختصاص داده است و امارات متحده عربی سال گذشته قراردادی مهم با دولت ترامپ برای ساخت استارگیت، یک مرکز داده هوش مصنوعی ۵۰۰ میلیارد دلاری – بزرگترین پروژه از این نوع در خارج از آمریکا – امضا کرد. OpenAI، اوراکل، انویدیا و سیسکو همگی در این پروژه مشارکت داشتند.
بحرین، کویت، عمان، قطر، عربستان سعودی و امارات متحده عربی، روی هم رفته، بیش از ۲ تریلیون دلار سرمایهگذاری مرتبط با هوش مصنوعی را با آمریکا متعهد شدهاند – به شرطی که از فناوری معادل چینی نیز دست بکشند.
هلیما کرافت، رئیس استراتژی جهانی در RBC Capital Markets، خاطرنشان کرد: این امر منطقه را با آمریکا همسو کرده و داراییهای هوش مصنوعی آنها را در معرض حملات ایران قرار داده است.
کرافت گفت: «در ظاهر، این حملات و تهدیدهای گستردهتر، اعتماد به منطقهای را که قرار است منطقهای مهم برای نوآوری و سرمایهگذاری در هوش مصنوعی باشد، تضعیف میکنند. آنها همچنین نقشی را که این شرکتها در جنگ و دیپلماسی ایفا میکنند، و همچنین اینکه آمریکا حاضر است برای دفاع از آنها تا چه حد پیش برود، برجسته میکنند.»
یک مشکل قدیمی با یک پیچش جدید
مراکز داده ممکن است به دلیل گسترش سریع اخیر در ساخت و سازها در طول انقلاب هوش مصنوعی، جدید به نظر برسند. اما مراکز داده دهههاست که وجود دارند – و مدتهاست که هدف جنگ بودهاند.
ارتشها اغلب عملیات فرماندهی و کنترل را دور از خطوط مقدم انجام میدهند؛ دشمنان به دنبال ایجاد اختلال در این ارتباطات از طریق پارازیت و در چند دهه گذشته، حملات سایبری بودهاند.
آیا منفجر شدن مراکز داده اتفاق جدیدی است؟
دلیل آن دو جنبه دارد: هوش مصنوعی از نظر اقتصادی برای آمریکا و منطقه خلیج فارس حیاتی شده است، بنابراین ایران میتواند با ایجاد اختلال در مراکز داده با هزینه کم – در درجه اول با پهپادها – به جایی که واقعاً مهم است آسیب وارد کند؛ و ایران میتواند به طور مشروع ادعا کند که مراکز داده اهداف نظامی هستند.
اندرو ردی، استاد سیاست عمومی در دانشگاه کالیفرنیا، برکلی، گفت: آنها برچسبی ندارند که روی آن نوشته شده باشد: «اینجا دادههای نظامی است!». مراکز داده میتوانند دادههای مرتبط با ارتش را ذخیره کنند و همزمان برای اهداف بازار محور استفاده شوند.
او افزود: «اگر ایران باشید و به آمازون نگاه کنید، انگار پرچم آمریکا را روی آن نقاشی کردهاند.»
همه اینها پیامدهای قابل توجهی برای شرکتهایی که مراکز داده میسازند و دولتهایی که میخواهند آنها ساخته شوند، دارد.
اما فیلیپ ری، رئیس بخش املاک در شرکت بیمه MSIG USA، خاطرنشان کرد که آنها عملا فقط انبارهای غولپیکری با تجهیزات واقعا گرانقیمت در داخل هستند. کار زیادی نمیتوان برای مقاومسازی آنها در برابر بمب و پهپاد انجام داد.
به همین دلیل است که سیستمها با افزونگی ساخته میشوند – معمولا برای محافظت در برابر بلایای طبیعی، قطع کابلها و موارد مشابه، اما اکنون برای حملات نیز وقتی یک مرکز داده از کار میافتد، دادههایی که در آنجا ذخیره شده بودند و قدرت محاسباتی که ارائه میدادند، معمولا از یک مرکز داده دیگر قابل دسترسی هستند.
با وجود جنگ، کشورهای حوزه خلیج فارس همچنان سرشار از پول نقد و متعهد به هوش مصنوعی هستند. ردی خاطرنشان کرد، حتی با وجود تمام پولی که قرار است در آنجا به دست آید، شرکتهای خارجی اگر نگران باشند که داراییهایشان به اندازه کافی محافظت نشود، ممکن است در مورد ساخت و ساز در منطقه تجدید نظر کنند و هزینههای بیمه مراکز داده در حال افزایش است – البته اگر اصلا بتوانید آن را دریافت کنید.
جو ماسجاک، مدیر زیرساخت دیجیتال املاک ایالات متحده در کارگزاری بیمه مارش، گفت: «برخی از مشتریان به رویدادهای اخیر نگاه میکنند و در مورد اینکه آیا به جلو حرکت کنند یا خیر، دوباره فکر میکنند و برخی از بیمهگران از پذیرفتن برخی ریسکها راحت نیستند.»
ماسجاک خاطرنشان کرد، حتی اگر شرکتهای فناوری بتوانند پوشش بیمهای دریافت کنند، قادر به انتقال تمام ریسک به یک شرکت بیمه نخواهند بود.
با افزایش سرسامآور تراشهها، لوازم ساختمانی، نیروی کار و سایر هزینههای مرتبط با افزایش تقاضای مراکز داده، این ریسک زیادی برای یک شرکت است به خصوص اگر آن مرکز داده هدف بزرگی را روی پشت بام خود داشته باشد.

