به گزارش سایت طلا، چهار روز بعد، کشتی «کیکو» که پر از نفت خام بود، از تنگه هرمز عبور کرد. این کشتی حامل نفت خام بسیار بزرگ – بزرگترین کلاس نفتکش با طول بیش از ۱۰۰۰ فوت – با سرعت ثابت ۱۳ گره دریایی در خلیج فارس، نزدیک به حداکثر سرعت خود، حرکت میکرد.
سپس، در ۳۱ جولای، کمی پس از ساعت ۲ بعد از ظهر درست در ساحل دبی، «کیکو» ناپدید شد.
این کشتی فرستنده AIS خود را خاموش کرده بود، یک دستگاه رادیویی دریایی که هویت، سرعت، مسیر و موقعیت کشتی را پخش میکند. برای سرویسهای ردیابی که ترافیک دریایی جهان را رصد میکنند، انگار «کیکو» به سادگی ناپدید شده بود.
ناگهان، ساعت ۱۰ صبح اول آگوست، سیگنال کشتی کیکو دوباره ظاهر شد – در آن سوی تنگه هرمز.
سیانان نوشت: این بخشی از جدیدترین تاکتیک صنعت نفت بود – عبور شبانه «تاریک» که توسط ارتش آمریکا اسکورت میشد. هدف: جلوگیری از حملات پهپادی ایران – مانند حملهای که یک ماه قبل به کشتی کیکو انجام شد، اما منفجر نشد.
شرکتهای نفتی عربستان، کویت، قطر و امارات با کمک نیروی دریایی ایالات متحده، نفتکشهایی را اجاره کردهاند تا فرستندههای خود را خاموش کرده و نفت را از خلیج فارس، از طریق تنگه هرمز، به خلیج عمان منتقل کنند، جایی که نفت خام خود را به تانکرهای منتظر متعلق به مشتریان خود تخلیه کرده و سپس از طریق تنگه برمیگردند.
این امر بار پرهزینه ریسک بیمه و خطر فیزیکی حملات ایران را از دوش کشتیهای تجاری برداشته و آن را بر دوش دولت ایالات متحده و خود تولیدکنندگان نفت قرار داده است.
به گفته وزارت انرژی ایالات متحده، این به یک استراتژی مؤثر تبدیل شده است، که میگوید ترافیک نفت از طریق تنگه هرمز به طور متوسط بین ۸ تا ۹ میلیون بشکه در روز بوده است. این مقدار قابل توجهی نفت خام است – تقریباً دو برابر آنچه تحلیلگران نفت وال استریت و ردیابهای حمل و نقل مانند کپلر، با استفاده از دادههای فرستنده، نشان میدهند.
ترانزیتهای مخفیانه، بازی را برای صنعت نفت خاورمیانه تغییر دادهاند.
سیانان طی دو روز بیش از دوازده انتقال کشتی به کشتی را در خلیج عمان مشاهده کرده است که در آن تانکرها به مقاصدی مانند چین، تایوان، کره جنوبی، فیلیپین، ویتنام و تایلند منتقل شدهاند.
این یک قمار خطرناک و پرهزینه است که به طور موقت به بازار نفت آرامش میدهد. اما با توجه به اینکه راهحلهای دائمی – پایان مذاکرهای جنگ و طرح پایدار برای تنگه – همچنان دستنیافتنی هستند، این راه حل زمان میخرد.
عبورهای تاریک
افزایش عبورهای تاریک مانند سفر اخیر کشتی کیکو در زمان حساسی برای بازار انرژی رخ میدهد.
این جنگ که بسیار طولانیتر از آنچه بسیاری تصور میکردند، به طول انجامید، یک پنجم عرضه نفت جهان را به مدت شش ماه مختل کرده است، اما در هفتههای اخیر به نقطه عطفی رسیده است: میلیاردها بشکه نفت و سوخت در ذخایر تجاری ناپدید شدهاند. ذخایر اضطراری ایالات متحده از اوایل دهه ۱۹۸۰ تا این حد کوچک نبوده است. اتکای چین به موجودی عظیم نفت خود – که عامل کلیدی در جلوگیری از نفت ۱۵۰ دلاری است – برای همیشه دوام نخواهد آورد. و سرمایهگذاران و رأیدهندگان بازار اوراق قرضه از قیمتهای بالا لبریز شدهاند.
تولیدکنندگان نفت خاورمیانه که با یک سناریوی کابوسوار روبرو هستند، طی چند هفته گذشته شروع به استفاده از استراتژی جدید خود کردهاند. این یک راه حل کامل نیست – تنگه به طور مشهوری باریک است و تنها ۲۳ مایل عرض دارد. مکانهای زیادی برای پنهان شدن وجود ندارد و رادارها حتی با خاموش بودن فرستنده، میتوانند یک کشتی را تشخیص دهند. این هفته دو کشتی متعلق به امارات متحده عربی مورد حمله قرار گرفتند.
اما طبق گزارش کپلر، حدود ۸۰ درصد از ترافیک عبوری از این تنگه در دو هفته گذشته «تاریک» بوده و از سواحل عمان و تا حد امکان از ایران عبور کرده است. به دلیل درگیریهای منطقهای، برخی از دادههای ردیابی در معرض اختلال در GPS قرار گرفتهاند که میتواند ارزیابیها را دشوار کند.
مانند بسیاری از کشتیهایی که از این تاکتیک جدید استفاده میکنند، کشتی کیکو یک روز پس از خاموش شدن فرستندهاش هنگام لنگر انداختن در نزدیکی شهر بندری فجیره امارات، دوباره ظاهر شد. پس از اینکه فرستندهاش دوباره شروع به زنگ زدن کرد، کیکو در کنار یک ابرنفتکش یونانی دیگر به نام ناو الکترون که یک روز قبل به خلیج عمان رسیده بود، لنگر انداخت.
ذخایر استراتژیک آمریکا رو به پایان
آمریکا ۴۰۰ میلیون بشکه نفت اضطراری را آزاد کرده است که ذخایر خود را در ذخایر استراتژیک نفت به میزان زیادی کاهش میدهد. چین نیز به شدت به ذخایر عظیم نفت خود متکی بوده است، در حالی که همزمان واردات نفت خام خود را به شدت کاهش داده است. تقاضای جهانی نیز با افزایش قیمتها به طور قابل توجهی کاهش یافته است و به تعادل بازار نفت و رساندن نفت به مشتریانی که به آن نیاز دارند، کمک میکند.
بازار همچنان راهی پیدا میکند. این بازار بسیار پیچیدهتر و به طور قابل توجهی انعطافپذیرتر از آن چیزی است که حتی آگاهترین کارشناسان هنگام شروع جنگ پیشبینی میکردند.
ذخایر نفت در طول جنگ تا ۱.۹ میلیارد بشکه کاهش یافته است. اگر بازار به تعادل برسد، برای جلوگیری از بحران بعدی باید این ذخایر پر شوند. اگر این اتفاق نیفتد، این ذخایر در نهایت آنقدر کم میشوند که دیگر نمیتوان برای تأمین تقاضای نفت جهان به آنها اعتماد کرد و به نقطه بحرانی میرسند که تنها راه حل، افزایش قابل توجه قیمت نفت برای خفه کردن تقاضای بیشتر است.
مشکلی مشابه در بازار سوخت نیز پیش آمده است: سه مرکز از چهار مرکز پالایش جهان در وضعیت بحرانی شدیدی قرار دارند.
جنگ ایران به پالایشگاههای خاورمیانه آسیب رسانده و صادرات سوخت از آن منطقه را کند کرده است.
روسیه، یکی دیگر از منابع اصلی سوخت، به دلیل جنگ دیگری، یعنی درگیری با اوکراین، از کار افتاده است. پالایشگاههای روسیه توسط پهپادهای اوکراینی هدف قرار گرفتهاند و مسکو که با کمبود سوخت در داخل کشور مواجه است، صادرات خود را قطع کرده است.
چین، که به دنبال جلوگیری از کمبود سوخت خود است، صادرات سوخت تصفیهشده خود را محدود میکند. این امر بسیار مهم است زیرا چین معمولاً صادرکننده اصلی سوخت است.
این امر باعث میشود پالایشگاههای ایالات متحده در امتداد ساحل خلیج فارس بار تقاضای جهانی را به دوش بکشند. اما پالایشگاههای ایالات متحده نمیتوانند برای همیشه با تمام ظرفیت کار کنند.
گاز، و به ویژه دیزل و سوخت جت، با ظرفیت پالایش بسیار کمی که دارند، تقاضای بالایی دارند، به طوری که قیمتها بسیار فراتر از آنچه قیمت نفت خام نشان میدهد، افزایش یافتهاند.
رئیس جمهور دونالد ترامپ ماهها با وعده دستیابی به یک موفقیت قریبالوقوع در مذاکرات، با موفقیت قیمت نفت را پایین نگه داشته بود. با این حال، نقشه او اخیراً تغییر کرده است: استراتژی جدید آمریکا خفه کردن ایران است و با محاصره دریایی طولانی مدت بنادر ایران، یک “عملیات اقتصادی خردکننده” را آغاز میکند.
این امر باعث شده است که قیمت نفت برای هفتهها به طور خزنده افزایش یابد و به ۱۰۰ دلار در هر بشکه نزدیک شود.
در حالی که دو کشور در باتلاق جنگ گرفتار شدهاند، نبرد بر سر کنترل این تنگه، قیمت نفت – به ویژه گاز، گازوئیل و سوخت جت – را برای مصرفکنندگان به طرز ناراحتکنندهای بالا نگه داشته، تورم را افزایش داده و درآمد قابل تصرف آنها را کاهش داده است.
اما توانایی چشمگیر بازار در حداقل بخشی از حل و فصل این درگیری، مانع از افزایش نجومی قیمتها، آنطور که بزرگترین شوک عرضه نفت جهان نشان میدهد، شده است.
