چراغ جشنواره موسیقی فجر خیلی زود خاموش شد
جشنواره موسیقی فجر به پایان رسید، اما آنچه باقی ماند بیش از هر چیز حسرت بود؛ حسرت برگزاری رویدادی که میتوانست مظهر شادی و همدلی باشد اما در سایه شرایط ویژه اجتماعی، بیرمق و کمفروغ گذشت.
اطلاعات نوشت: چهلویکمین جشنواره بینالمللی موسیقی فجر، عصر دیروز در تالار وحدت به ایستگاه پایانی رسید؛ جشنوارهای که میتوانست صحنهای برای تنوع موسیقایی و شور جمعی باشد، اما اینبار در سکوتی سنگین و با صندلیهایی نیمهخالی به کار خود پایان داد. اختتامیهای رسمی با حضور وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی و مدیران فرهنگی برگزار شد، اما حالوهوای آن بیش از هر چیز یادآور فاصلهای بود که میان موسیقی و جامعه رخ دادهاست.
جشنوارهای که قرار بود طی یک ماه و با حضور گروههای متنوع داخلی و خارجی برگزار شود، در نهایت فقط در پنج روز و آن هم محدود به بخش بینالملل با حضور یک گروه از افغانستان به صحنه رفت. ناآرامیهای اخیر اجتماعی، برنامهها را تحتالشعاع قرار داد و بسیاری از اجراها از تقویم حذف شد. آنچه باقی ماند، تصویری خلاصهشده از رویدادی بود که میتوانست یکی از نوآورانهترین دورههای خود را تجربه کند اما در عمل به حداقلها بسنده کرد.
یاد اهل هنر
اختتامیه با پخش کلیپی از حضور هنرمندان و مدیران فرهنگی در قطعه هنرمندان بهشت زهرا(س) آغاز شد؛ تصاویری از اهدای شاخه گل به مزار چهرههایی چون محمد نوری، یاحقی و گلپا. این شروع، فضایی احساسی و در عین حال اندوهگین به مراسم بخشید؛ گویی جشنواره پیش از آنکه جشن باشد، آیینی برای یادآوری غیبتها بود.
یک دوره متفاوت
آرش امینی، دبیر جشنواره، نخستین سخنران مراسم بود. او با لحنی صمیمی گفت که از ۱۸سالگی در همین صحنه رشد کرده و ناطق حرفهای نیست، اما تلاش دارد گزارش صادقانهای از این دوره ارائه دهد.
به گفته او، هدف جشنواره فقط اجرای موسیقی نبوده، بلکه «احترام به هنرمند»، «توجه به کیفیت» و «محتوای برنامهها» در اولویت قرار گرفتهاست. امینی تأکید کرد که تمرکز بر موسیقی ایرانی و موسیقی اقوام از رویکردهای اصلی این دوره بوده و با توجه به نیمهتمام ماندن جشنواره موسیقی نواحی در سال گذشته، تلاش شده این خلأ تا حدی جبران شود.
آینده موسیقی کودک
یکی از مهمترین محورهای سخنان دبیر جشنواره، توجه به موسیقی کودک و نوجوان بود. امینی از وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی خواست که برنامهریزی جدیتری برای این حوزه صورت گیرد.
او گفت: گروههایی که در این دوره موسیقی کودک اجرا کردند، کوشیدند در کنار ایجاد شور و هیجان، آموزش دستگاهها و سازهای ایرانی را نیز مدنظر قرار دهند. این بخش از سخنان او با تشویق محدود اما معنادار حاضران همراه شد.
«اینجا ایران است»
پس از سخنرانیها، گروه موسیقی «نوبان» از کنگان روی صحنه آمد و حالوهوای جنوب و دریا را به تالار وحدت آورد. ریتمهای بومی، برای دقایقی فضای رسمی مراسم را شکست و رنگی از زندگی به سالن نیمهپر داد.
در ادامه، از آلبوم «اینجا ایران است» با حضور وزیر ارشاد رونمایی شد؛ مجموعهای شامل ۴۱اثر که بر مفاهیمی چون هویت ملی، انسجام و ایراندوستی تأکید دارد.
بخش دیگری از مراسم به تجلیل از چهار پیشکسوت موسیقی نواحی اختصاص داشت: شمسی بهروز (بلوچستان)، عاشور گلدی گرگزی (بندر ترکمن)، خالد شفیعی کمنهای (کردستان) و بهمن اسکینی (لرستان). آنان نشسته بر صندلیهای سمت چپ صحنه، مورد تقدیر قرار گرفتند و وزیر ارشاد با هر یک گفتوگویی کوتاه داشت. این بخش، یکی از معدود لحظات گرم مراسم بود.
بیانیه هیأت داوران جایزه باربد، تصویری انتقادی از وضعیت موسیقی کشور ارائه داد. داوران ضمن تأکید بر ظرفیتهای موسیقی دستگاهی و تلفیقی، نسبت به افت کیفی موسیقی پاپ و فقدان نظام آموزشی منسجم هشدار دادند.
در بخش موسیقی کودک و نوجوان نیز نگرانی جدی ابراز شد و نبود سیاستگذاری و حمایت ساختاری مورد انتقاد قرار گرفت. داوران حتی در بخش ترانه، هیچ اثری را شایسته دریافت جایزه ندانستند و این تصمیم، سکوتی سنگین در سالن ایجاد کرد.
جوایز بدون حاشیه
برخلاف اختتامیه جشنواره فیلم فجر که چند روز پیش برگزار شد و برخی برگزیدگان جایزه خود را دریافت نکردند، تمامی برگزیدگان جایزه باربد روی صحنه حاضر شدند و جوایز خود را دریافت کردند؛ بیآنکه سخنرانی یا حاشیهای شکل بگیرد. هنگام اهدای جوایز، بخشهایی از آثار برگزیده در سالن پخش میشد و با تشویق حضار و شوخطبعی مجری همراه بود. نکته قابل تأمل آن بود که در میان برگزیدگان، نام هیچ بانویی دیده نمیشد؛ مسألهای که ضرورت توجه بیشتر به حضور زنان در دورههای بعد را یادآور شد.
شگفتی هوش مصنوعی
یکی از لحظات متفاوت اختتامیه، اجرای «گروه آوین» بود؛ جایی که موسیقی پاپ با استفاده از هوش مصنوعی و با حضور یک خواننده آواتاری روی صحنه اجرا شد. تجربهای که دبیر جشنواره پیشتر از آن به عنوان یکی از نوآوریهای این دوره یاد کرده بود و واکنشهای متعجبانهای در میان تماشاگران برانگیخت.
پایانی با هزار افسوس
جشنواره موسیقی فجر به پایان رسید، اما آنچه باقی ماند بیش از هر چیز حسرت بود؛ حسرت برگزاری رویدادی که میتوانست مظهر شادی و همدلی باشد اما در سایه شرایط ویژه اجتماعی، بیرمق و کمفروغ گذشت. تالار وحدت در شب اختتامیه، شاهد پایانی آرام و قابل تأمل بود؛ پایانی که نه با هیاهو، بلکه با سکوتی معنادار در تاریخ این جشنواره ثبت شد.
در این مراسم، جایزه باربد به برگزیدگان بخشهای مختلف به شرح ذیل اهدا شد:
موسیقی پاپ:
-آهنگساز برگزیده: میثم خدایاری برای آهنگسازی قطعه «اسم مستعار» در آلبوم «دریای طوفانی»
-تنظیمکننده برگزیده: محمدحسین جعفری برای قطعه «درخشش عشق» در آلبوم «درخشش عشق»
-خواننده برگزیده: محمود صالحی برای قطعه «باغ رویا» در آلبوم «از ایران نگذشتیم»
موسیقی تلفیقی:
-آهنگسازی برگزیده: علی احمدیان برای آهنگسازی آلبوم «کشور پاییز»
-تنظیمکننده برگزیده بهطور مشترک: افشار نامور و علی امجدی برای تنظیم آلبوم «سئوگی نغمه لری»
-خواننده برگزیده: علی احمدیان برای خوانندگی آلبوم «کشور پاییز»
موسیقی سنتی:
-آهنگساز برگزیده: نیما زاهدی برای آهنگسازی آلبوم «شب و بارون»
-نوازنده برگزیده: امیدرضا هدایتی برای نوازندگی «ساز سنتور» در آلبوم «کنج پستوی خاطرهها»
-خواننده برگزیده: علیاصغر اسماعیلی و حمیدرضا اسماعیلی برای خوانندگی در آلبوم «فانوس عشق»
آلبومهای برگزیده:
-موسیقی تلفیقی: افشار نامور و علی امجدی برای آلبوم «سئوگی نغمه لری»
-موسیقی سنتی: نیما زاهدی برای آلبوم «شب و بارون»
گردآوری: کولاک
شما چه نظری دارید؟ دیدگاه خود را در سایت مجله کولاک بنویسید.
