آیا ما اولین انسان‌های دارای هوش روی زمین هستیم؟

همشهری آنلاین – یکتا فراهانی: ما همیشه فکر می‌کردیم هنر معماری با کشاورزی آغاز شد، اما یک کشف اتفاقی در اعماق لایه‌های زمین، این باور را ویران کرد. قدیمی‌ترین سازه دست بشر، حالا سد محکمی در برابر نظریات داروین و پیروانش شده است.

تصور کنید در لایه‌ای از زمین که متعلق به ۴۷۶ هزار سال پیش است، به‌جای ابزارهای سنگی ساده، با الوارهای چوبی تراش‌خورده و سازه‌های مهندسی‌شده روبه‌رو شوید. این دقیقاً همان چیزی است که تیمی از محققان بین‌المللی با استفاده از تکنولوژی «تاریخ‌گذاری لومینسانس» در سال ۲۰۲۶ تایید کرده‌اند. این کشف که در جریان حفاری‌های جدید در نزدیکی آبشارهای کالامبو رخ‌داده، نشان می‌دهد اجداد ما قبل از اینکه حتی به شکل “انسان مدرن” درآیند، می‌دانستند چگونه با چوب و سنگ، سازه‌های ماندگار بسازند. این بنا نه یک سرپناه ساده، بلکه یک پلتفرم مهندسی شده است.

نفوذ به لایه‌هایی که زمان آن‌ها را بلعیده بود

تا پیش‌ازاین، باستان‌شناسان نمی‌توانستند قدمت چوب‌های مدفون در آب را به‌دقت تعیین کنند. اما در فوریه ۲۰۲۶، استفاده از متد جدید «تحریک نوری» به دانشمندان اجازه داد تا بفهمند آخرین باری که کانی‌های اطراف این چوب‌ها نور خورشید را دیده‌اند، دقیقاً چه زمانی بوده است. نتیجه حیرت‌انگیز بود: ۴۷۶ هزار سال پیش!

بیشتر بخوانید :

• این ردپاهای ساحلی ۲ هزار سال قدمت دارند

• اسکلت‌های ۳۰۰۰۰ ساله، راز زمان بلوغ انسان‌های اولیه را آشکار کردند

هنری که فکر می‌کردیم مدرن است

بنای کشف شده شامل دو الوار بزرگ است که با ایجاد شیارهای دقیق، روی‌هم قفل شده‌اند. این یعنی انسان‌های اولیه نه‌تنها از ابزار استفاده می‌کردند، بلکه قدرت تخیل و طراحی داشتند. آن‌ها می‌دانستند چگونه دو قطعه چوب را به هم متصل کنند تا یک کف‌پوش یا بخشی از یک‌خانه چوبی را بسازند. این کشف، فرضیه “انسان‌های همیشه در حال کوچ” را باطل کرد؛ آن‌ها در نقطه‌ای ساکن شده و برای خود “خانه” ساخته بودند.

سوالی که تاریخ را به لرزه درآورد: آن‌ها که بودند؟

این سازه نشان می‌دهد که هوش فنی بشر، بسیار قدیمی‌تر از مغز بزرگ اوست. چطور موجوداتی که ما آن‌ها را «ابتدایی» می‌نامیدیم، توانسته‌اند مفاهیمی مثل اتصال، پایداری و سکونتگاه دائمی را درک کنند؟ باستان‌شناسان در سال ۲۰۲۶ می‌گویند این کشف ثابت می‌کند که “فرهنگ” و “تکنولوژی” بسیار پیش از آنکه ما لب به سخن‌گفتن باز کنیم یا خط را اختراع کنیم، وجود داشته است.

تغییر نگاه به هویت بشری

این بنای باستانی، غرور انسان مدرن را نشانه گرفته است. ما همیشه خود را تنها موجودات معمار زمین می‌دانستیم، اما حالا می‌بینیم که نیم‌میلیون سال پیش، درحالی‌که زمین در دوره‌های یخبندان و تغییرات شدید اقلیمی بود، دست‌هایی قدرتمند و ذهن‌هایی خلاق در حال ساختن اولین زیربناهای تمدن بوده‌اند. این سازه نه سنگ و چوب، بلکه یک “پل زمانی” است که ما را به اجدادمان متصل می‌کند.